Η Ορθόδοξη Εκκλησία τιμά σήμερα, Κυριακή 27 Σεπτεμβρίου, τη μνήμη της Αγίας Ακυλίνας της Νεομάρτυρος, η οποία μαρτύρησε σε ηλικία μόλις 18 ετών αρνούμενη να αλλαξοπιστήσει.
Τιμώνται επίσης ο Άγιος Καλλίστρατος και οι συν αυτώ Μάρτυρες, οι Απόστολοι Αρίσταρχος και Ζήνων και η Αγία Επίχαρις.
Η σημερινή ημέρα είναι παράλληλα η Κυριακή Α΄ Λουκά, με την ευαγγελική περικοπή της θαυμαστής αλιείας και της κλήσης των πρώτων μαθητών.
Αγία Ακυλίνα – Η 18χρονη Νεομάρτυς από το Ζαγκλιβέρι
Η Αγία Ακυλίνα γεννήθηκε το 1746 στο Ζαγκλιβέρι Θεσσαλονίκης και μεγάλωσε σε μια εποχή κατά την οποία η Μακεδονία βρισκόταν υπό οθωμανική κυριαρχία.
Σύμφωνα με τον βίο της, όταν ήταν ακόμη βρέφος, ο πατέρας της σκότωσε έναν Τούρκο έπειτα από φιλονικία. Για να αποφύγει την τιμωρία, δέχθηκε να εξισλαμιστεί.
Η Ακυλίνα, ωστόσο, μεγάλωσε ως Χριστιανή κοντά στη μητέρα της.
Όταν έφτασε στην εφηβεία, άρχισαν οι πιέσεις από τον πατέρα της και τις οθωμανικές αρχές να ασπαστεί και εκείνη το Ισλάμ. Η νεαρή κοπέλα αρνήθηκε.
Ιδιαίτερη θέση στη συναξαριακή παράδοση έχει η τελευταία συζήτησή της με τη μητέρα της. Γνωρίζοντας τι την περίμενε, η Ακυλίνα ζήτησε τη συμβουλή της και εκείνη την ενθάρρυνε να παραμείνει σταθερή στην πίστη της.
Η Ακυλίνα οδηγήθηκε ενώπιον των αρχών και δέχθηκε επανειλημμένα πιέσεις να αλλαξοπιστήσει. Όταν αρνήθηκε, υποβλήθηκε σε σκληρά βασανιστήρια.
Επέστρεψε βαριά τραυματισμένη στο σπίτι της και, σύμφωνα με την παράδοση, πέθανε λίγο αργότερα στην αγκαλιά της μητέρας της, στις 27 Σεπτεμβρίου 1764. Ήταν περίπου 18 ετών.
Η Αγία Ακυλίνα τιμάται ιδιαίτερα στη γενέτειρά της, το Ζαγκλιβέρι, όπου αποτελεί μία από τις σημαντικότερες μορφές της τοπικής εκκλησιαστικής παράδοσης.
Η ιστορία της εντάσσεται στη μεγάλη παράδοση των Νεομαρτύρων, των Χριστιανών δηλαδή που μαρτύρησαν κυρίως κατά την περίοδο της οθωμανικής κυριαρχίας επειδή αρνήθηκαν να εγκαταλείψουν ή επέλεξαν να επιστρέψουν στη χριστιανική πίστη.
Στην περίπτωση της Ακυλίνας, εκείνο που κάνει τον βίο της ιδιαίτερα συγκινητικό είναι η ηλικία της και η σχέση με τη μητέρα της: μια νεαρή κοπέλα καλείται να πάρει μια απόφαση που γνωρίζει ότι πιθανότατα θα της κοστίσει τη ζωή.
Άγιος Καλλίστρατος – Ο στρατιώτης που προδόθηκε από την προσευχή του
Σήμερα τιμάται επίσης ο Άγιος Καλλίστρατος, ο οποίος έζησε σύμφωνα με την εκκλησιαστική παράδοση στα χρόνια των διωγμών του Διοκλητιανού.
Ήταν στρατιώτης και Χριστιανός, αλλά κρατούσε κρυφή την πίστη του. Τη νύχτα, όταν οι σύντροφοί του κοιμούνταν, σηκωνόταν για να προσευχηθεί.
Κάποιοι τον άκουσαν και τον κατήγγειλαν. Ο Καλλίστρατος αρνήθηκε να θυσιάσει στα είδωλα και βασανίστηκε. Σύμφωνα με το Συναξάρι, κλείστηκε σε σάκο και ρίχτηκε στη θάλασσα, αλλά επέζησε.
Βλέποντας όσα συνέβησαν, 49 στρατιώτες πίστεψαν στον Χριστό. Συνελήφθησαν και τελικά μαρτύρησαν μαζί του, γι’ αυτό και η Εκκλησία τούς τιμά από κοινού στις 27 Σεπτεμβρίου.
Οι Απόστολοι Αρίσταρχος και Ζήνων
Οι Αρίσταρχος και Ζήνων συγκαταλέγονται στους Εβδομήκοντα Αποστόλους. Ο Αρίσταρχος αναφέρεται και στην Καινή Διαθήκη ως στενός συνεργάτης του Αποστόλου Παύλου. Τον συνόδευσε στις αποστολικές του περιοδείες και εμφανίζεται τόσο στις Πράξεις των Αποστόλων όσο και στις επιστολές του Παύλου.
Για τον Ζήνωνα έχουν διασωθεί λιγότερες πληροφορίες, ενώ η εκκλησιαστική παράδοση τον συνδέει με το έργο των πρώτων χριστιανικών κοινοτήτων.
Η Αγία Επίχαρις και οι Άγιοι Ισίδωροι
Η Αγία Επίχαρις ήταν Μάρτυρας των πρώτων χριστιανικών χρόνων. Σύμφωνα με την παράδοση, αρνήθηκε να θυσιάσει στα είδωλα, βασανίστηκε και θανατώθηκε για την πίστη της.
Σήμερα τελείται επίσης η Σύναξη των Αγίων Ισιδώρων, κατά την οποία τιμώνται Άγιοι της Εκκλησίας που φέρουν το όνομα Ισίδωρος.
Κυριακή Α΄ Λουκά – Η θαυμαστή αλιεία
Στο Ευαγγέλιο της Α΄ Κυριακής Λουκά, ο Χριστός συναντά τον Σίμωνα Πέτρο στη λίμνη Γεννησαρέτ. Οι ψαράδες έχουν δουλέψει όλη τη νύχτα χωρίς αποτέλεσμα, όμως ο Χριστός τούς ζητά να ρίξουν ξανά τα δίχτυα.
Ο Πέτρος υπακούει και η ψαριά είναι τόσο μεγάλη ώστε τα δίχτυα αρχίζουν να σκίζονται.
Μπροστά στο θαύμα, ο Πέτρος φοβάται, όμως ο Χριστός τού λέει: «Μη φοβού· από του νυν ανθρώπους έση ζωγρών».
Ο Πέτρος, ο Ιάκωβος και ο Ιωάννης αφήνουν τα πάντα και Τον ακολουθούν.
Το μήνυμα της ημέρας
Στον βίο της Ακυλίνας υπάρχει μια στιγμή που ξεχωρίζει: η νεαρή κοπέλα επιστρέφει βαριά τραυματισμένη στη μητέρα της, έχοντας αρνηθεί μέχρι τέλους να αλλάξει πίστη.
Η ιστορία της διασώθηκε επί δυόμισι αιώνες όχι επειδή η Ακυλίνα είχε δύναμη ή εξουσία. Ήταν ένα κορίτσι 18 ετών από ένα χωριό της Μακεδονίας. Και ακριβώς αυτή η αντίθεση βρίσκεται στον πυρήνα της μνήμης της.
Σε ποιους λέμε «χρόνια πολλά»
Την ονομαστική τους γιορτή έχουν όσοι φέρουν τα ονόματα:
- Ακυλίνα, Ακυλίνη, Ακυλήνη
- Αρίσταρχος
- Επίχαρις, Επιχάρια
- Ζήνων
- Καλλίστρατος, Καλλιστράτης, Καλλιστράτη
